Bir gariban yemeği: Kömeç Aşı

Gonca Tokuz yazdı..

banner477
Bir  gariban yemeği: Kömeç Aşı
02 Nisan 2017 Pazar 08:13

banner468

Efendim bildiğiniz gibi ebegümeci aynı familyada yer alan binden fazla bitkinin genel adıdır. Latince adı malva sylvestris olan bitki ebegümeci, ebegömeci, kazankarası ve kısaca gömeç gibi çeşitli adlarla da bilinir.

Bizim oralarda, ebegümeciye kömeç/gömeç derler.Bizim yörelerde de sevilir ama diğer etli, bulgur köfteli yemekler kadar sık yapılmaz. 

Ben kendi ailemin üyeleri için bunun görüşün geçerli olduğunu söyleyebilirim.  Rahmetli anneannem hamur ve sebze yemeklerine muhacir yemeği, otlara da gariban yemeği derdi. Annem anneanneme göre biraz ılımlı olmasına rağmen ot yemekleri bizim evde de garibanlığını korumaya devam etti. Geçen gün başucu kitaplarımdan biri olan Sayın Ahmet Uhri’nin Boğaz Derdi adlı kitabını karıştırırken bitkinin garibanlığının çok eskilere dayandığını öğrendim. Doğrusunu söylemem gerekirse biraz da sevindim. Bitkiye gariban diyen sadece bizimkiler değilmiş diye.  Sayın Uhri, bugün artık zengin sofralarda da bulunan ebegümecinin antik kaynaklarda Aristophanes’te ve Hesiodas’ta fakir gıdası olduğunu belirtiyor.

(1)  Sanırım ebegümecinin garibanlığı bitkinin emek ve para harcanmadan elde ediliyor olmasından kaynaklanıyor. Gerçi çoğumuz pazardan parayla satın alıyoruz ama kırlara çıkıp yol kenarlarında bu çok faydalı bitkiyi toplayarak-sadece keserek, kopararak- tabiat ananın ikramını kabul edebiliriz. 

Ben pazardan aldım ebegümecimi. Yardımsever satıcı kadın tartarken hemen tarifini de söyleyiverdi O kavurmasını yaparmış genelde. Bamyaya da koyarım dedi. Çorbasını da yaparım. Benim asıl niyetim sarmasını yapmaktı ama yapraklar biraz küçük olduğu için sarmayı başka bir zamana öteledim.  Nisan ayında idik. Sevgili babacığımı böyle ılık bir bahar gününde, baharın ilk haftasında yitirmiştik.  Sevgili babacığımın yılda bir kez yememizi tavsiye ettiği kömeç aşını pişirsem daha iyi olmaz mıydı? Kömeç aşımı pişirdim, kaymaklı köy yoğurdum ve ekmeğimle yedim.  Yedim ama sanki biraz zor geçti boğazımdan aşım. 

Kömeç aşı bugün bana o kadar özel geldi ki. Babacığımı çok özlediğimden mi? Ege’nin ebegümeci bitkisi daha lezzetli olduğundan mı?  Galiba her ikisi de. Siz ne dersiniz? 

KÖMEÇ AŞI-KİLİS (2)

Malzeme: 
1 kg kömeç aşı
1 su bardağı bulgur
1 kuru soğan
2/3 su bardağı zeytinyağı, 1 bardak su
Tuz, karabiber 

Hazırlanışı:
Bulgur, tuz ve karabiber karıştırılır. Ebegümeci yıkanır, irice doğranır. Tencereye bir sıra bitki, bir sıra bulgur serpilir. Zeytinyağında sarartılan ufak doğranmış soğanlar ile yağ bulgurun üzerine dökülür. Üzerine su eklenerek  kısık ateşte pişirilir.  
Ahmet Uhri, Boğaz Derdi, Tarım ve Beslenmenin Kültür Tarihi, Ege Yayınları, 2011, s. 165
Gonca Tokuz, Gaziantep ve Kilis Mutfak Kültürü, Gaziantep Üniversitesi Vakfı, Gaziantep, 2002, s. 231,232.

Gonca TOKUZ

banner442
banner469

İlgili Galeriler
banner379
Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.